Aufgabe HT 2 - Aufgabe II.2 a) · Abitur NRW Latein LK · Haupttermin · fortgeführt 2021

Thema: Metrische Analyse (Hexameter, elegisches Distichon) · Aus der Prüfung LK · Haupttermin · fortgeführt (2021)

Aufgabenstellung

Text:

Aeneas schildert Dido, wie die Flucht aus Troja bisher verlaufen ist: Auf ihrer Suche nach der von den Göttern vorhergesagten neuen Heimat seien sie nach Delos gelangt. Dort habe Aeneas von Apoll ein Orakel erhalten, er möge die Urheimat seines Volkes (Antiquam exquirite matrem!) aufsuchen. Anchises habe dies zunächst so verstanden, dass Kreta das Ziel sei. Bald nach der Landung dort habe jedoch eine Pest Zweifel geweckt, ob Kreta tatsächlich das richtige Ziel sei. Deshalb habe Aeneas nach Delos zurückfahren wollen, um das Orakel des Apoll noch einmal zu befragen. In der Nacht vor der Abreise von Kreta seien ihm im Schlaf (iacens in somnis, vgl. V. 4/5) Traumgestalten erschienen, so berichtet Aeneas Dido:

1 Nox erat et terris animalia somnus habebat:

2 Effigies sacrae divum Phrygiique penates,

3 quos mecum a Troia mediisque ex ignibus urbis

4 extuleram, visi ante oculos astare iacentis

5 in somnis. Multo manifesti lumine, qua se

6 plena per insertas fundebat luna fenestras.

7 Tum sic affari et curas his demere dictis:

8 „Quod tibi delato Ortygiam dicturus Apollo est,

9 hic canit et tua nos – en! – ultro ad limina mittit.

10 Nos te Dardania incensa tuaque arma secuti.

11 Nos tumidum sub te permensi classibus aequor.

12 Idem venturos tollemus in astra nepotes

13 imperiumque urbi dabimus. Tu moenia magnis

14 magna para! Longumque fugae ne linque laborem!

15 Mutandae sedes. Non haec tibi litora suasit

16 Delius aut Cretae iussit considere Apollo.

17 Est locus – Hesperiam Grai cognomine dicunt –,

18 terra antiqua, potens armis atque ubere glaebae.

19 Oenotri coluere viri. Nunc fama minores

20 Italiam dixisse ducis de nomine gentem.

21 Hae nobis propriae sedes, hinc Dardanus ortus

22 Iasiusque pater, genus a quo principe nostrum.

23 Surge! Age! Et haec laetus longaevo dicta parenti

24 haud dubitanda refer: Corythum terrasque requirat

25 Ausonias! Dictaea negat tibi Iuppiter arva.“

Übersetzungshilfen:

Vers · Wort / Wendung · Bedeutung / Erläuterung

V. 1 · terris · = in terris

V. 2 · effigies, effigiei f. · Abbild

divum · hier: = deorum

Phrygius, -a, -um · phrygisch ( Gemeint ist das trojanische Gebiet im heutigen Kleinasien.)

penates, penatium m. · Penaten ( Gemeint sind die vergöttlichten Seelen verstorbener Vorfahren, die Schutzgötter einer Familie.)

V. 3 · Troia, -ae f. · Troja

V. 4 ·..., visi... astare... · hier:..., (sie) schienen... zu stehen.

iacentis · Siehe den deutschen Einleitungstext.

V. 5 · Multo manifesti lumine, qua... · Fügen Sie folgende Formulierung in Ihre Übersetzung ein:

Sie waren in einem hellen Licht klar erkennbar – genau da, wo...

V. 6 · per insertas... fenestras · durch die in die Wand eingelassenen Fenster

V. 7 ·... affari et... demere · Übersetzen Sie als historische Infinitive. Subjekt sind die Traumgestalten (effigies und penates vgl. V. 2), die im Folgenden zu Aeneas sprechen.

V. 8 · deferre Ortygiam

deferre, defero, detuli, delatum · nach Ortygia gelangen ( Ortygia ist ein alter Name der Insel Delos.)

Apollo, Apollinis m. · Apoll ( Gott der Weissagung mit wichtigem Orakel auf der Insel Delos, die auch als sein Geburtsort gilt.)

V. 9 · hic · hier: lokal

en! · = ecce!

ultro · von sich aus

tua... ad limina · = ad tuam domum

V. 10 · Dardania, -ae f. · Dardania ( Gemeint ist Troja. Der Name leitet sich her vom Namen des ursprünglichen Gründers Dardanus, vgl. auch V. 21.)

... secuti.

sequi, sequor, secutus sum (mit Akk.) · =... secuti sumus.

V. 11 · sub te · = te duce

... permensi...

permetiri, permetior, permensus sum (mit Akk.) · =... permensi sumus...

durchqueren

V. 12 · idem · hier: = etiam

V. 13 · magnis · = magnis posteris

V. 14 · fuga, -ae f. · hier: Irrfahrt

linquere, linquo, liqui, – · hier: vermeiden

V. 15 · Mutandae sedes. · = Mutandae sunt sedes.

V. 15/16 · Non... Apollo. · Legen Sie Ihrer Übersetzung folgende veränderte Textfassung zugrunde:

Delius Apollo tibi non haec litora suasit neque Cretae considere iussit.

V. 16 · Delius, -a, -um · delisch ( vgl. Erläuterung zu Apoll in V. 8)

Creta, -ae f.

Cretae · Kreta

hier: Ortsangabe (Lokativ)

V. 17 · Hesperia, -ae f. · Hesperien ( alte Bezeichnung für Italien, die sich von Hesperos, dem Abendstern, ableitet, der in der Antike mit dem Planeten der Venus gleichgesetzt wird.)

Grai · = Graeci

V. 18 · uber, -eris f. · Fruchtbarkeit ( wörtlich bezeichnet uber die Mutterbrust)

glaeba, -ae f. · Boden

V. 19 · Oenotrus, -a, -um · oenotrisch ( Die Oenotrer wanderten von Griechenland nach Italien aus.)

coluere · = incoluerunt

fama · = fama est

minores, minorum m. Pl. · hier: = posteri, -orum m. ( vgl. V. 13)

V. 20 · Italiam gentem dicere

dicere, dico, dixi, dictum · hier: das Gebiet Italien nennen

( Die Bezeichnung Italia leitet sich ab vom Namen des oenotrischen Königs Italus.)

V. 21 ·... propriae sedes,... Dardanus ortus... · =... propriae sedes sunt,... Dardanus ortus est...

Dardanus, -i m. · Dardanus ( Gründer Trojas, stammte ursprünglich aus Corythus, einer Stadt in Norditalien – vgl. V. 24)

V. 22 · Iasius, Iasii m. · Iasius ( Bruder des Dardanus)

..., genus a quo principe nostrum. · =..., a quo principe genus nostrum ortum est.

V. 23/24 · longaevo... parenti · Gemeint ist damit Anchises, der Vater des Aeneas.

referre

referre, refero, rettuli, relatum · hier: berichten

V. 24 · haud dubitandus, -a, -um · unzweifelhaft

Corythus, -i f. · Corythus ( vgl. Anmerkung zu Dardanus in V. 21)

V. 25 · Ausonius, -a, -um · ausonisch ( Das ausonische Gebiet liegt in Unteritalien und wurde benannt nach den Ausoniern, die von Griechenland nach Unteritalien auswanderten.)

Dictaeus, -a, -um · dictaeisch ( anderer Name für kretisch, abgeleitet von dem auf Kreta befindlichen Berg Dicta)

Iuppiter, Iovis m. · Jupiter

2. a) Analysieren Sie die Verse 12 – 14 in metrischer Hinsicht. [6 Punkte]

Geben Sie für die drei Verse das Metrum bzw. die Skandierung samt Zäsuren an (z. B. mit - für lang, v für kurz, x für anceps).

V. 12

Idem venturos tollemus in astra nepotes

V. 13

imperiumque urbi dabimus. Tu moenia magnis

V. 14

magna para! Longumque fugae ne linque laborem!

Aufgabenstellung: Aufgabe HT 2 - Aufgabe II.2 a) · Abitur NRW Latein LK · Haupttermin · fortgeführt 2021

Lösung

Nach den offiziellen Korrekturhinweisen

Analysieren Sie Vers 12 in metrischer Hinsicht: Idem venturos tollemus in astra nepotes

Lösung: – – | – – | – – | – v v | – v v | – x

Analysieren Sie Vers 13 in metrischer Hinsicht: imperiumque urbi dabimus. Tu moenia magnis

Lösung: – v v | – – | – v v | – – | – v v | – x

Analysieren Sie Vers 14 in metrischer Hinsicht: magna para! Longumque fugae ne linque laborem!

Lösung: – v v | – – | – v v | – – | – v v | – x

Die ausführliche Erklärung Schritt für Schritt (mit KI) gibt es mit Premium. Premium

Löse sie direkt hier: automatische Korrektur, Hinweise und Lösung Schritt für Schritt.

‹ Aufgabe HT 3 - Aufgabe II.2 a) · GK · Haupttermin · fortgeführt 2021

Mehr Aufgaben zu Metrische Analyse (Hexameter, elegisches Distichon)